در سفر پزشکیان به قرقیزستان چه گذشت
پایگاه خبری پیام قزوین پرس به نقل از خبرگزاری فارس: مسعود پزشکیان رئیسجمهور اسلامی ایران در سفری ۲ روزه به بیشکک، پایتخت قرقیزستان، ضمن حضور و سخنرانی در بیستوششمین اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای و نشست شانگهایپلاس، با شماری از سران و مقامات کشورهای منطقه دیدار و درباره مهمترین تحولات سیاسی، امنیتی و اقتصادی رایزنی کرد؛ سفری که بخش قابل توجهی از آن به تشریح مواضع ایران درباره تحولات اخیر منطقه و تأکید بر توسعه همکاریهای اقتصادی و منطقهای اختصاص داشت.
پزشکیان در نخستین روز سفر با رئیسجمهور قرقیزستان، نخستوزیر هند، نخستوزیر پاکستان، رئیسجمهور تاجیکستان و رئیسجمهور جمهوری آذربایجان دیدار کرد و در ادامه نیز در مراسم افتتاحیه ششمین دوره بازیهای جهانی عشایری حضور یافت. در روز دوم سفر نیز رئیسجمهور در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای و شانگهایپلاس سخنرانی کرد و با ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه، شی جینپینگ رئیسجمهور چین و آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل متحد دیدار و گفتوگو داشت.
تأکید پزشکیان بر توسعه روابط تهران و بیشکک
دیدار با صدیر جباروف رئیسجمهور قرقیزستان یکی از نخستین محورهای رایزنیهای پزشکیان در این سفر بود. رئیسجمهور در این دیدار بر ضرورت فعالسازی ظرفیتهای موجود در روابط دو کشور در حوزههای اقتصادی، تجاری، انرژی، حملونقل و لجستیک، کشاورزی، دفاعی، گردشگری و فرهنگی تأکید کرد.
پزشکیان با اشاره به رشد بیش از ۳۰ درصدی حجم مبادلات تجاری ایران و قرقیزستان طی سالهای اخیر، تأکید کرد که این میزان همچنان متناسب با ظرفیتهای دو کشور نیست و اجرای کامل موافقتنامه تجارت آزاد ایران با اتحادیه اقتصادی اوراسیا میتواند زمینهساز افزایش قابل توجه مبادلات تهران و بیشکک باشد.
یکی از پیشنهادهای مهم مطرحشده در این دیدار، احداث پالایشگاه مشترک در قرقیزستان بود. پزشکیان اعلام کرد ایران با اصل این پیشنهاد موافق است و میتواند نفت خام مورد نیاز پالایشگاه را تأمین کند و فرآوردههای تولیدی نیز میان دو طرف تقسیم شود.
در حوزه ترانزیت نیز رئیسجمهور، ایران را مسیری مناسب برای انتقال کالاهای قرقیزستان به کشورهای حوزه خلیج فارس، شبهقاره هند و شرق آسیا دانست و پیشنهاد ایجاد مرکز لجستیکی متعلق به قرقیزستان در بندرعباس را مطرح کرد. رفع مشکلات بانکی شرکتهای ایرانی فعال در قرقیزستان، اجرای تفاهمات کشاورزی، توسعه همکاریهای دفاعی و نظامی و لغو متقابل روادید نیز از دیگر موضوعات این دیدار بود.
جباروف نیز ضمن استقبال از توسعه روابط، از شرکتهای ایرانی فعال در حوزه اکتشاف نفت برای همکاری با قرقیزستان دعوت کرد و آمادگی کشورش را برای تعمیق مناسبات اقتصادی، انرژی و ورزشی اعلام کرد.
هند؛ تأکید بر دیپلماسی و توسعه همکاریهای اقتصادی
در دیدار پزشکیان و نارندرا مودی، نخستوزیر هند، تحولات منطقه، ضرورت پرهیز از جنگ و همچنین توسعه همکاریهای دوجانبه مورد بررسی قرار گرفت. پزشکیان با قدردانی از همراهی دهلینو با ایران در شرایط جنگ اخیر، بر ضرورت تقویت تلاشهای دیپلماتیک برای برقراری صلح و امنیت تأکید کرد.
رئیسجمهور با بیان اینکه ایران هیچگاه از جنگ استقبال نمیکند، گفت تهران همچنان مسیر گفتوگو و مذاکره را برای حل مسائل دنبال میکند و ادامه جنگ را به سود هیچیک از کشورهای منطقه و جهان نمیداند. وی از هند خواست از ظرفیت ارتباطات خود با طرفهای مختلف برای کمک به بازگشت از مسیر جنگ و خونریزی به مسیر گفتوگو و توافق استفاده کند.
در بخش اقتصادی این دیدار نیز پزشکیان بر ظرفیت گسترده ایران و هند برای توسعه همکاریها تأکید کرد و گفت دو کشور میتوانند با تقویت مناسبات و خنثیسازی آثار تحریمها سطح روابط اقتصادی را افزایش دهند. همکاریهای حملونقلی و دریایی، تحولات تنگه هرمز و روند همکاریها در بندر چابهار نیز از محورهای اصلی مذاکرات دو طرف بود. مودی نیز روابط تاریخی و تمدنی ایران و هند را پشتوانهای ارزشمند برای گسترش همکاریهای دو کشور دانست.
پاکستان؛ تأکید بر همکاری کشورهای اسلامی
دیدار با شهباز شریف نخستوزیر پاکستان، بیش از هر چیز حول محور تحولات منطقه و نقش کشورهای اسلامی در برقراری صلح و امنیت شکل گرفت. پزشکیان از نقش پاکستان در مذاکرات منجر به توافق اخیر قدردانی و اعلام کرد ایران در صورت پایبندی طرف مقابل به تعهدات خود، آمادگی اجرای توافق را دارد.
رئیسجمهور همچنین با استقبال از توافق مکه تأکید کرد کشورهای اسلامی از ظرفیت لازم برای حل اختلافات خود برخوردارند و میتوانند بدون مداخله بیگانگان، مسائل را از مسیر گفتوگو و همکاری حل کنند. وی اقدام مشترک پاکستان، عربستان و ترکیه را گامی در مسیر تقویت وحدت جهان اسلام دانست.
شهباز شریف نیز ایران و پاکستان را دو کشور برادر توصیف کرد و بر مسئولیت مشترک دو کشور برای صلح و رفاه منطقه تأکید کرد و گفت افزایش رایزنیها و تعاملات تهران و اسلامآباد در ماههای اخیر نتایج مثبتی به همراه داشته است.
تاجیکستان و آذربایجان؛ تأکید بر همگرایی منطقهای
در دیدار پزشکیان با امامعلی رحمان رئیسجمهور تاجیکستان، پیوندهای تاریخی، فرهنگی و تمدنی دو کشور در کنار مسائل اقتصادی و سیاسی مورد توجه قرار گرفت. پزشکیان روابط تهران و دوشنبه را فراتر از مناسبات متعارف دیپلماتیک دانست و بر اجرای دقیق توافقات و تفاهمنامههای دو کشور تأکید کرد.
رحمان نیز بر ظرفیتهای فراوان ایران و تاجیکستان برای توسعه همکاریها در حوزههای مختلف از جمله حملونقل و تجارت تأکید کرد و خواستار تداوم تبادل هیئتهای دیپلماتیک و رفع موانع موجود شد. وی همچنین برگزاری نشستهای کارشناسی در چارچوب حوزه تمدنی نوروز را فرصتی برای تعمیق پیوندهای فرهنگی منطقه دانست.
پزشکیان همچنین با الهام علیاف رئیسجمهور آذربایجان دیدار کرد. در این دیدار، دو طرف بر تحکیم روابط دوستانه، توسعه تعاملات اقتصادی و تجاری و استفاده از ظرفیتهای منطقهای برای تقویت صلح و ثبات تأکید کردند. پزشکیان همکاری و همگرایی کشورهای منطقه را مسیر تحقق امنیت و ثبات پایدار دانست و علیاف نیز بر اهمیت ویژه روابط با جمهوری اسلامی ایران تأکید کرد.
حضور پزشکیان در افتتاحیه ششمین دوره بازیهای جهانی عشایری نیز بخش دیگری از برنامه سفر رئیسجمهور به بیشکک بود. این حضور به دعوت رئیسجمهور قرقیزستان انجام شد و جمهوری اسلامی ایران نیز با ۱۲۰ ورزشکار در این دوره از مسابقات حضور داشت.
حضور در اجلاس شانگهای
اما مهمترین بخش سفر پزشکیان، حضور در بیستوششمین اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای بود؛ اجلاسی که رئیسجمهور در آن تلاش کرد نگاه ایران به امنیت منطقهای، همکاری اقتصادی و مقابله با یکجانبهگرایی را تشریح کند.
پزشکیان در سخنرانی خود تأکید کرد امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از طریق اعتماد متقابل، احترام به حاکمیت کشورها، عدم مداخله در امور داخلی و همکاری میان دولتها حاصل میشود. وی در عین حال تهدیدهایی همچون تروریسم، افراطگرایی، قاچاق مواد مخدر، جرائم سازمانیافته فراملی و سایبری و همچنین تشدید رقابتهای ژئوپلیتیکی و سیاستهای یکجانبهگرایانه را از چالشهای پیشروی منطقه برشمرد.
رئیسجمهور در بخش اقتصادی سخنرانی خود، بر این نکته تأکید کرد که امنیت و توسعه دو مقوله تفکیکناپذیرند و سازمان همکاری شانگهای برای ایفای نقش مؤثرتر در چندجانبهگرایی باید همزمان به ابعاد امنیتی و اقتصادی توجه کند.
پزشکیان در همین چارچوب سه ابتکار مشخص اقتصادی را مطرح کرد: نخست، تعمیق همکاریهای مالی و بانکی و ایجاد «بانک سازمان همکاری شانگهای»؛ دوم، ایجاد «اتحادیه بیمه صادراتی و سرمایهگذاری» برای حمایت از تجارت و سرمایهگذاری؛ و سوم، تشکیل «کنسرسیوم انرژی سازمان همکاری شانگهای» برای تقویت امنیت انرژی و استفاده از ظرفیت کشورهای عضو. ایران همچنین ایجاد مرکز راهبردی مطالعات امنیتی و مجمع پارلمانی کشورهای عضو را پیشنهاد کرد.
در جریان اجلاس نیز مجموعهای از اسناد و تصمیمات در حوزههای امنیتی، مبارزه با مواد مخدر، توسعه بنادر و مراکز لجستیکی، هوش مصنوعی، فناوری سبز، تنوع زیستی، امنیت اطلاعات و انرژی مورد بررسی، تصویب و امضا قرار گرفت.
شانگهایپلاس؛ روایت ایران از نظم آینده جهان
پزشکیان در نشست شانگهایپلاس، دامنه سخنان خود را از مسائل منطقهای فراتر برد و بر ضرورت شکلگیری جهانی چندقطبی مبتنی بر چندجانبهگرایی، برابری حاکمیت دولتها و حاکمیت قانون تأکید کرد.
رئیسجمهور تصریح کرد تغییر توازن قدرت نباید صرفاً به جایگزینی یک مرکز قدرت با مرکز قدرت دیگر منجر شود و هدف از چندقطبی شدن جهان نباید انتقال هژمونی باشد. از نگاه ایران، جهان چندقطبی زمانی میتواند به نظمی عادلانه منجر شود که با چندجانبهگرایی مؤثر و احترام به حاکمیت کشورها همراه باشد.
پزشکیان همچنین عملکرد سازمان ملل و شورای امنیت در قبال تحولات غزه، لبنان و جنگ اخیر علیه ایران را «بسیار ناامیدکننده» توصیف کرد و بر ضرورت افزایش کارآمدی این نهادها تأکید داشت. در عین حال، وی دیپلماسی و مذاکره را مسیر اصلی حل اختلافات دانست و تأکید کرد مذاکره بدون حسن نیت، احترام به تعهدات و پرهیز از توسل به زور نمیتواند به صلح پایدار منجر شود.
دیدار با پوتین و گوترش؛ دو رایزنی مهم در حاشیه اجلاس
در حاشیه اجلاس شانگهای، پزشکیان با ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه دیدار کرد. رئیسجمهور روابط تهران و مسکو را راهبردی، صادقانه و عمیق توصیف کرد و از حمایتهای روسیه از ایران در مجامع بینالمللی و دوران جنگ قدردانی کرد. وی همچنین بر نقش سازمانهای منطقهای از جمله شانگهای و بریکس در تقویت چندجانبهگرایی تأکید کرد.
پوتین نیز بر استمرار و تعمیق روابط با ایران تأکید کرد و روابط دو کشور را در همه زمینهها رو به توسعه دانست. رئیسجمهور روسیه همچنین نسبت به تداوم تنشها در منطقه ابراز نگرانی و بر ضرورت دستیابی به نتایج ملموس از مسیر مذاکرات تأکید کرد.
دیدار با آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل متحد نیز یکی دیگر از رایزنیهای مهم پزشکیان در بیشکک بود. رئیسجمهور در این دیدار خواستار ایفای نقش مؤثرتر و کارآمدتر سازمان ملل در بحرانهای بینالمللی شد و تأکید کرد ایران جنگ را نمیخواهد و راه پایان وضعیت کنونی را بازگشت آمریکا به توافق و اجرای تعهدات میداند.
گوترش نیز ضمن تأکید بر رویکرد خود برای احترام به حاکمیت قانون و کاهش منازعات، از تلاشهای دیپلماتیک برای پایان جنگ سخن گفت و نقش پاکستان در میانجیگری را مهم و واقعی توصیف کرد.
در مجموع، سفر دو روزه پزشکیان به بیشکک را میتوان سفری با دو وجه همزمان دانست؛ وجه نخست، رایزنی دوجانبه با کشورهای منطقه و تلاش برای گسترش همکاریهای اقتصادی، تجاری، ترانزیتی و سیاسی و وجه دوم، استفاده از ظرفیت سازمان همکاری شانگهای و شانگهایپلاس برای طرح دیدگاه ایران درباره امنیت منطقهای، چندجانبهگرایی و نظم آینده جهان. مجموعه دیدارها و سخنرانیهای رئیسجمهور در این سفر نشان داد که تهران در کنار تأکید بر دیپلماسی و مذاکره، توسعه همکاری با کشورهای منطقه و نهادهای چندجانبه را یکی از مسیرهای اصلی خود برای تقویت روابط سیاسی و اقتصادی و کاهش اثرگذاری فشارهای خارجی دنبال میکند.
دیدگاههای کاربران (۰)
هنوز هیچ دیدگاهی برای این خبر ثبت نشده است. اولین نظر را شما بنویسید!